Để trả lời câu hỏi này, chúng ta cần xem xét nhiều yếu tố, bao gồm các chính sách và quy định, tiến bộ khoa học, các xu hướng toàn cầu và sự thay đổi trong môi trường kinh doanh.
Trong bài viết này, chúng ta sẽ điểm qua một số sự kiện quan trọng trong dòng thời gian của ESG.
2015 – Cột mốc quyết định cho ESG
Mục tiêu Phát triển Bền vững (Sustainable Development Goals – SDGs) của Liên Hợp Quốc
Vào tháng 9/2015, tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc lần thứ 17, các nhà lãnh đạo thế giới đã kêu gọi hành động khẩn cấp. Đây là một thời khắc lịch sử nhằm bảo vệ tương lai hành tinh. Gần như tất cả các quốc gia đã đồng thuận về 17 Mục tiêu Phát triển Bền vững (Sustainable Development Goals – SDGs) – những mục tiêu cấp thiết cần đạt được trước năm 2030.

Liên Hợp Quốc khẳng định rằng các vấn đề như biến đổi khí hậu (climate change), nghèo đói (poverty), bất bình đẳng giới (gender inequality), chiến tranh (conflicts), di cư cưỡng bức (forced migration) không chỉ là vấn đề của một cá nhân, một quốc gia hay một châu lục, mà là vấn đề chung của toàn nhân loại. Chúng ta cần tìm ra giải pháp cùng nhau.
Trong đó, doanh nghiệp đóng vai trò quan trọng trong việc đạt được các SDGs. Ngày nay, nhiều công ty trên thế giới đã tích hợp một hoặc nhiều SDG vào chiến lược kinh doanh của mình, xem đó là một phần của giải pháp toàn cầu.

Một ví dụ điển hình là IKEA – công ty nội thất của Thụy Điển. IKEA tập trung vào SDG 11 (Sustainable Cities and Communities) và SDG 12 (Responsible Consumption and Production). Họ đã thiết kế lại tủ sách Billy – một trong những sản phẩm bán chạy nhất – để có thể tái chế tốt hơn, giảm sử dụng nhựa và đảm bảo nguyên liệu đến từ nguồn tái tạo.

Đây chỉ là một trong số rất nhiều doanh nghiệp đang tích cực đưa SDGs vào chiến lược phát triển của mình. Rất nhiều tập đoàn lớn trên thế giới đã minh chứng cam kết của họ đối với các SDGs thông qua báo cáo ESG (ESG report) hoặc báo cáo bền vững (sustainability report).
Khái niệm “Giới hạn Hành tinh” (Planetary Boundaries)
Một sự kiện quan trọng khác trong năm 2015 giúp ESG thu hút sự chú ý là sự phổ biến của khái niệm Giới hạn Hành tinh (Planetary Boundaries). Mặc dù khái niệm này được giới thiệu từ năm 2009, nhưng đến năm 2015, nó mới thực sự lan rộng nhờ một bài báo trên tạp chí khoa học Science – một trong những tạp chí danh giá nhất thế giới.
Khái niệm này xác định 9 hệ thống quan trọng của Trái đất (9 planetary systems), mỗi hệ thống có một giới hạn nhất định mà con người không nên vượt qua để đảm bảo sự ổn định và khả năng phục hồi của hành tinh. Nếu một giới hạn bị phá vỡ, nó có thể gây ra những tác động dây chuyền lên các hệ thống khác, giống như một cỗ máy có thể bị hỏng nếu một bộ phận quan trọng bị phá hủy.
9 hệ thống và giới hạn của chúng gồm có:
- Biến đổi khí hậu (climate change) – giới hạn: mức tăng nhiệt độ toàn cầu 1.5°C
- Mất đa dạng sinh học (biosphere integrity loss)
- Axit hóa đại dương (ocean acidification)
- Ô nhiễm hóa chất và các hợp chất mới (chemical pollution & novel entities)
- Sử dụng nước ngọt (freshwater use)
- Thay đổi hệ thống đất (land system change)
- Dòng chảy Nitơ và Phốt pho (biogeochemical flows of nitrogen and phosphorus)
- Tải trọng aerosol trong khí quyển (atmospheric aerosol loading)
- Suy giảm tầng ozone (stratospheric ozone depletion)

Azote cho Stockholm Resilience Centre, dựa trên phân tích trong Richardson et al. 2023
Chúng ta đã vượt qua nhiều giới hạn, tuy nhiên vẫn còn hy vọng có thể đảo ngược tình thế. Ví dụ, vấn đề suy giảm tầng ozone (ozone depletion) đã được kiểm soát nhờ Nghị định thư Montreal (Montreal Protocol) năm 1987, một thỏa thuận quốc tế nhằm hạn chế các chất làm suy giảm tầng ozone. Điều này minh chứng việc những hành động lan tỏa trong cộng đồng có thể giúp con người tồn tại và phát triển trong giới hạn hành tinh một cách bền vững.
Thỏa thuận Khí hậu Paris (Paris Agreement)
Một sự kiện quan trọng khác vào năm 2015 giúp ESG trở nên phổ biến hơn là Thỏa thuận Paris (Paris Agreement), được ký kết vào ngày 12/12/2015 tại Hội nghị COP21. Đây là một hiệp ước quốc tế mang tính bước ngoặt nhằm giới hạn mức tăng nhiệt độ toàn cầu dưới 2°C để chống biến đổi khí hậu (climate change).

Creator: Arnaud BOUISSOU
Copyright: MEDDE – Arnaud Bouissou
Thỏa thuận Paris đã đặt nền móng cho sự hợp tác toàn cầu nhằm giảm phát thải khí nhà kính (greenhouse gas emissions reduction) và giữ cho hệ thống khí hậu của Trái đất trong giới hạn an toàn.
ESG trở thành xu hướng toàn cầu
Kể từ năm 2015, ESG trở nên ngày càng quan trọng. Các nhà đầu tư nhận ra rằng việc tích hợp các yếu tố môi trường (environmental), xã hội (social) và quản trị (governance) không chỉ là một lựa chọn đạo đức mà còn là yếu tố quyết định đến sự thành công dài hạn của doanh nghiệp.
Ngày nay, các tập đoàn lớn tại nhiều nền kinh tế hàng đầu thế giới đều có trách nhiệm báo cáo ít nhất về lượng khí thải carbon (carbon emissions) của họ, cũng như các yếu tố liên quan đến xã hội (ví dụ: quyền con người – human rights) và quản trị (ví dụ: cơ cấu hội đồng quản trị – board governance structure).
Những gì bắt đầu từ năm 2015 – minh chứng sắc bén trách nhiệm của doanh nghiệp, không chỉ là một phần của vấn đề mà cũng có thể là một phần của giải pháp – giờ đây đang trở thành xu hướng chủ đạo, gói gọn trong ba chữ cái E, S và G.
Nguồn tham khảo: Sustainability for Business: ESG Fundamentals
IMD – International Institute for Management Development

Bình luận về bài viết này